کنترل الگوریتم شبکههای اجتماعی آزمون تازه اعتماد کاربران است
آزمایشهایی که به کاربر اجازه میدهند پیشنهادها را تنظیم کند، فقط یک قابلیت ظاهری نیستند؛ نشانهایاند از اینکه فید کاملاً جعبهسیاه دیگر مشروعیت سابق را ندارد.
دبیر محصول و شهر هوشمند

نکات کلیدی
- کنترل الگوریتم فقط وقتی ارزش دارد که رفتار فید واقعاً تغییر کند.
- تنظیمات باید ساده، قابل برگشت و قابل فهم باشند.
- پلتفرم باید ثابت کند اختیار کاربر ابزار تازهای برای افزایش اعتیاد نیست.
خلاصه
شبکههای اجتماعی کمکم میپذیرند که فید کاملاً خودکار اعتماد کاربر را فرسوده کرده است. کاربر میبیند چه چیزی زیاد میشود، اما نمیفهمد چرا؛ میخواهد کمتر ببیند، اما مطمئن نیست دکمهها اثر واقعی دارند یا نه.
کنترل الگوریتم میتواند این رابطه را اصلاح کند. کاربر باید بتواند بگوید از این موضوع بیشتر، از آن کمتر، از این سبک محتوا فعلاً هیچ، و نتیجه را بهسرعت در فید ببیند.
اما اگر این کنترلها فقط صفحه تنظیمات باشند و مدل همچنان همان مسیر engagement را دنبال کند، اعتماد بیشتر نمیشود. فقط ظاهر کنترل ساخته میشود.
مقالههای مرتبط
استارتاپهای آسیایی و درس استقلال مدلهای هوش مصنوعی برای بازارهای محلی
مقاله
فیدهای پیشنهادی موفق شدند چون زحمت انتخاب را کم کردند. اما همین موفقیت به مسئله تبدیل شد. کاربر احساس میکند محصول او را میشناسد، اما درباره منطق تصمیمگیری سکوت میکند.
قابلیتهای جدید مثل تنظیم علاقهمندی، کاهش یک موضوع یا تغییر وزن پیشنهادها اگر درست طراحی شوند، میتوانند حس فرمانداشتن را برگردانند. کاربر باید نتیجه تصمیم خودش را ببیند، نه اینکه فقط یک تیک در تنظیمات ثبت شود.
طراحی چنین کنترلی سخت است. تنظیمات زیاد خستهکننده میشود و تنظیمات کم بیاثر به نظر میرسد. بهترین راه احتمالاً ترکیب چند کنترل ساده با توضیح کوتاه است: این محتوا به این دلیل بیشتر شده که خودت این موضوع را انتخاب کردی.
در بازار فارسی، این مسئله به کیفیت تجربه هم مربوط است. فید پر از محتوای تکراری، جنجالی یا کمکیفیت میتواند کاربر را فراری دهد. اگر پلتفرم اجازه دهد کاربر مسیر خودش را تنظیم کند، اعتماد و زمان استفاده سالمتر میشود.
البته اختیار نباید به معنی رها کردن کاربر در مسیرهای خطرناک باشد. محتواهای آسیبزا، اطلاعات غلط یا چرخههای افراطی باید همچنان کنترل شوند. آزادی انتخاب با مسئولیت محصول تضاد ندارد.
آزمون واقعی ساده است: آیا کاربر بعد از تنظیم، واقعاً فید متفاوتی میبیند؟ آیا میتواند بفهمد چرا؟ آیا میتواند برگردد؟ اگر پاسخ مثبت باشد، الگوریتم از جعبهسیاه به ابزار قابل گفتوگو تبدیل میشود.
“خبر خوب، خبری است که کاربر بعد از خواندن آن تصمیم بهتری بگیرد.”
درباره نویسنده
ندا رحیمی
دبیر محصول و شهر هوشمند
ندا درباره اینترنت اشیا، شهر هوشمند، تجربه کاربر، داده شهری و مسیر اجرای فناوری در سازمانهای ایرانی مینویسد.


